ಅಹಿಂದದ ಅಸಲಿ ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಟ್: ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ

ಆದರೆ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕೇವಲ “ಸಿಎಂ ಬದಲಾವಣೆ” ಎಂದು ನೋಡುವುದು ರಾಜಕೀಯ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯನ್ನು ಸರಳೀಕರಿಸುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಇಂದು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಾಯಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆ ಕುರಿತು ಅಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಪಕ್ಷ ಹೇಗೆ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು.

2023ರ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದದ್ದು ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿಂದ. ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಅಸಮಾಧಾನ, ಗ್ಯಾರಂಟಿ ರಾಜಕಾರಣ, ಸಂಘಟನಾ ಬಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮೀಕರಣಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಆ ಗೆಲುವಿನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರು ಇದ್ದರು. ಸಂಘಟನೆಯ ಮುಖವಾಗಿ ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಜನಾಧಾರದ ಮುಖವಾಗಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ.

ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಕಳೆದ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿಟ್ಟ ನಾಯಕ. ಪಕ್ಷ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಬಲ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಶಾಸಕರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವುದು, ಸಂಪನ್ಮೂಲ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಕ್ಷೇತ್ರಮಟ್ಟದ ಜಾಲವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಬಿಜೆಪಿ ವಿರುದ್ಧ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ರಾಜಕಾರಣ ನಡೆಸುವುದು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕಾಗಿ ಅವರ ಬೆಂಬಲಿಗರಲ್ಲಿ ಇರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದು.

ಆದರೆ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯರ ರಾಜಕೀಯ ತೂಕ ಬೇರೆ ಸ್ವರೂಪದದು.

ಅವರು ಕೇವಲ ಆಡಳಿತದ ನಾಯಕ ಅಲ್ಲ. ಕಳೆದ ಎರಡು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅಹಿಂದ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ನಿರಂತರ ರಾಜಕೀಯ ರೂಪ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು, ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು ಮತ್ತು ದಲಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗೆ ಮರುಆಧಾರ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ನಾಯಕ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಳೆಯ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರಭಾವ ಇನ್ನೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಚುನಾವಣಾ ಬಲ.

ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸರಳವಾಗಿದ್ದರೂ, ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಅಪಾಯರಹಿತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಇತಿಹಾಸವೇ ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ. ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಬಲ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಶೂನ್ಯತೆ ಯಾವಾಗಲೂ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಎಸ್ ಎಂ ಕೃಷ್ಣರ ನಂತರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಪ್ರಭಾವ ಕುಸಿತ, ಜೆಡಿಎಸ್ ಒಳಗಿನ ದೇವೇಗೌಡ-ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಸಂಘರ್ಷದ ನಂತರದ ವಿಭಜನೆ, ಬಿಜೆಪಿಯಲ್ಲಿ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪರ ಪ್ರಭಾವ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕೀಯದ ಒಂದೇ ಪಾಠವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾಯಕತ್ವ ಕೇವಲ ಹುದ್ದೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣ ಮತ್ತು ಮತಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹೈಕಮಾಂಡ್ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ. ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕೆಂಬ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡ ಒಂದು ಕಡೆ ಇದ್ದರೆ, ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಅಸಮಾಧಾನಗೊಳಿಸದೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯ ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಇದೆ.

ಅದರ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ದೆಹಲಿಯ ಮಾತುಕತೆಗಳು ಕೇವಲ ಅಧಿಕಾರ ಹಸ್ತಾಂತರದ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆದಿಲ್ಲ. ಅವು 2028ರ ಚುನಾವಣೆಯ ಮುಂಚಿನ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಆಂತರಿಕ ಶಕ್ತಿ ಸಮತೋಲನದ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆದಿವೆ.

ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗೆ ಈಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು “ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಯಾರು?” ಎನ್ನುವುದಲ್ಲ. “ನಾಯಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆಯ ನಂತರವೂ ಪಕ್ಷದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಆಧಾರ ಅಚಲವಾಗಿರುತ್ತದೆಯಾ?” ಎನ್ನುವುದಾಗಿದೆ.

ಬಿಜೆಪಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಇದು ಮಹತ್ವದ ಹಂತ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಒಳಗಿನ ಯಾವುದೇ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು “ಅಸ್ಥಿರ ಆಡಳಿತ” ಎಂಬ ರಾಜಕೀಯ ಕಥನವಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಜೆಡಿಎಸ್ ದುರ್ಬಲಗೊಂಡಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಒಳಗಿನ ಶಕ್ತಿ ಸಂಘರ್ಷವು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು.

ಇದರಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುವುದು ಏನೆಂದರೆ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಯಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆ ಅಲ್ಲ. ಇದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಮುಂದಿನ ದಶಕದ ರಾಜಕೀಯ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಕ್ಷಣ.

ದೆಹಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕುರ್ಚಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬದಲಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಅದು ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಶಕ್ತಿಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಕೂಡ ಮರುನಿರ್ಮಿಸಬಹುದು.